Çevre ve insan sağlığı açısından elektronik atıkların geri dönüşüme kazandırılması önem arz eden bir konudur. Elektronik atıkları geri dönüşüm sürecine dahil etmemek gerek ülke ekonomisine zarar vermekte gerekse çevre kirliliğine neden olmaktadır.

 

Bilindiği üzere elektronik atıklar, yaşam alanları içerisinde insanlarla temas ettiği sürece toplum sağlığı açısından tehdit olabilmektedir. Doğru yöntemlerle değerlendirmeye tabi tutulmayan elektronik atıklar çevreye zarar vermektedir. Örneğin çöp toplama sistemlerince çoğu zaman uygun metotlar çerçevesinde değerlendirilemeyen elektronik atıkların çevre ile teması söz konusu olabilmektedir. Bu atık maddeler uygunsuz bir şekilde imha edilmeye çalışılırsa insan sağlığı açısından büyük risklere neden olmaktadır. Çünkü elektronik atıkların bileşiminde doğaya karışmaya müsait zehirli kimyasal maddeler bulunmaktadır. Elektronik atık gibi geri dönüşüm değeri ve zararlı kimyasallar içeren ürünlerin kesinlikle çöpe atılmaması gereklidir. Çünkü çöpler genellikle ayrıştırılmadan yakılarak veya farklı uygulamalar ile imha edilmektedir.

 

Bu durumda çevre sağlığı yönünden risk teşkil etmektedir.

 

Bu bağlamda elektronik atık alan geri dönüşüm ile elektronik atıkları geri dönüşüme kazandıran kurumlar ile irtibat sağlanmalı ve elektronik atıklar bu kurumlara teslim edilmeli, geri dönüşüme katkı sağlanmalıdır. Böylece hem çevreye hem de ülke ekonomisine katkı sağlanmış olmaktadır.

 

Geri dönüşüm için elektronik atık alan firmalar ile iletişim kurularak şu elektronik atıklar verilebilir;

 

  • Bilgisayar,
  • Dizüstü Bilgisayar,
  • Cep Telefonu,
  • Tablet,
  • Küçük Ev Aletleri,
  • Televizyon,
  • Uydu alıcı,
  • Monitör,
  • Yazıcı,
  • Bilgisayar Oyun Konsolları,
  • Atariler,
  • Matkap, Testere,
  • Termostatlar,
  • Tıbbi Cihazlar,
  • Video Kameralar, müzik setleri,
  • Elektrik Süpürgesi,
  • Floresan, led lambalar.

 

Bunlara ilave olarak elektrikle çalışan tüm ürünler bu kapsamda değerlendirilmektedir.

 

Elektronik Atıkların Geri Dönüşüm Süreci

 

Elektrikli ve elektronik ürünler atılmamalı, bozulduğunda tamir ettirilmeli ve yeniden kullanımı sağlanmalıdır. Atılacak ise diğer atıklardan ayrı biriktirilmeli ve dönüşüme katılması sağlanmalıdır. Çevre lisanslı işleme tesislerinde elektronik atık alan firmalar kontrollü bir ayrıştırma yapılmaktadır. Atık elektrikli ve elektronik eşyalar sökme-kırma-parçalama-geri kazanım gibi bir seri işlemden geçirilmekte ve içeriğinde bulunan bakır-alüminyum-altın gibi değerli metallerin yanı sıra, plastik, metal gibi aksamları geri kazanılmaktadır.

 

ATIK KODU ELEKTRONİK ATIK VE AYDINLATMA EKİPMANLARI ATIK TANIMLARI
16 02 13* 16 02 09’dan 16 02 12’ye kadar olanların dışındaki tehlikeli parçalar2 içeren ıskarta ekipmanlar
16 02 14 16 02 09’dan 16 02 13’e kadar olanların dışındaki ıskarta ekipmanlar
16 02 15* Iskarta ekipmanlardan çıkartılmış tehlikeli parçalar
16 02 16 16 02 15 dışındaki ıskarta ekipmanlardan çıkartılmış parçalar
20 01 21* Flüoresan lambalar ve diğer cıva içeren atıklar
20 01 23* Kloroflorokarbonlar içeren ıskartaya çıkartılmış ekipmanlar
20 01 35* 20 01 21 ve 20 01 23 dışındaki tehlikeli parçalar6 içeren ve ıskartaya çıkmış elektrikli ve elektronik ekipmanlar
20 01 36 20 01 21, 20 01 23 ve 20 01 35 dışındaki ıskarta elektrikli ve elektronik ekipmanlar